Home > ประกันสังคมในต่างแดน > ตอนที่ 7 สุดยอดนวัตกรรมแห่งปี

ตอนที่ 7 สุดยอดนวัตกรรมแห่งปี

ตอนแรกผมคิดว่าจะเขียนเกี่ยวกับระบบประกันสังคมของสักประเทศ แต่พอค้นข้อมูลกลับไปเจอเรื่องนึงเตะตาเข้า อ่านแล้วน่าตื่นตาตื่นใจไม่น้อย มันแปลกดีครับ เลยขอลัดคิวเอามาแบ่งปันให้ท่านผู้อ่านก่อน

วงการภาพยนตร์สากลมีออสการ์เป็นสุดยอดรางวัลแห่งปีฉันใด วงการด้านประกันสังคมก็มีรางวัลสุดยอดแห่งปีฉันนั้น

เรื่องของเรื่องก็คือ สมาคม ISSA (อะไรคือ ISSA หาอ่านได้ใน 2 เล่มก่อน) ได้บรรเจิดไอเดียขึ้นมาโดยให้รางวัลแก่แนวปฏิบัติที่ดี (Good Practice) หรือเรียกว่า ISSA Good Practice Award เพื่อเป็นตัวอย่างนวัตกรรมในการพัฒนาองค์กรด้านความมั่นคงทางสังคม

สาขาที่ ISSA จับตามองมี 6 ด้านครับ คือ (1) ธรรมาภิบาลและความเป็นผู้นำ (2) การบริหารความเสี่ยงและการบริหารการเปลี่ยนแปลง (3) การใช้ ICT เป็นเครื่องมือในการบริหารจัดการเชิงกลยุทธ์ (4) การบังคับใช้กฎหมายและการจัดเก็บเงินสมทบ (5) การขยายความคุ้มครองความมั่นคงทางสังคม และ (6) การรองรับการเปลี่ยนแปลงด้านประชากร

นั่นหมายความว่า องค์กรใดที่มีแนวปฏิบัติเข้าข่ายเป็นสุดยอด 1 ใน 6 ด้านที่กล่าวมาก็จะหน้าบานรับรางวัลนี้ไปครอง ISSA เขาแจกรางวัลกันปีละครั้งๆ ละ 1-2 ทวีป ตั้งแต่ปี 2551-2553 แล้วจะเอา Good Practice ที่ว่านี้มาแจกรางวัลใหญ่อีกครั้งในปี 2553 ผมจะขอไล่ไปทีละปีเลยนะครับ

ปี 2551 ทวีปแอฟริกา มี 2 Good Practices ที่ได้รางวัลสุดยอด ได้แก่…..

รางวัลแรก คือ “การทำสัญญาผลการปฏิบัติงาน” ของกองทุนความมั่นคงทางสังคมแห่งชาติ (National Social Security Fund: NSSF) ประเทศเคนยา ขอย้ำ! เคนยาครับ ผมเองก็ประหลาดใจมาก เคยเข้าใจว่าเคนยาเป็นประเทศที่ดังอย่างเดียวคือ “วิ่งอึด” ไม่นึกว่าเขาก็มีดีด้านนี้ด้วย

เดิมที NSSF มีปัญหาสะสมมานานอักโขครับ ไล่ตั้งแต่การจัดเก็บเงินสมทบ การขึ้นทะเบียน การจ่ายสิทธิประโยชน์ ไปจนถึงการบังคับใช้กฎหมายและต้นทุน ทาง NSSF เองก็ออกมาตรการสารพัด แต่ก็ไม่ดีขึ้น จนกระทั่งปี 2548 NSSF จึงได้ริเริ่มการทำสัญญาผลการปฏิบัติงานมาเป็นเครื่องมือในการบริหาร มีการต่อรองค่าเป้าหมายของตัวชี้วัด เพื่อเอามาประเมินผลงานในด้านต่างๆ

ฟังดูแล้วมันคุ้นๆ กับการทำคำรับรองการปฏิบัติราชการของไทยที่ได้เข้ามาปั่นป่วน เอ้ย! ปรับปรุงมาตรฐานการทำงานของหน่วยงานราชการกันทั่วทุกหัวระแหง (คนภาครัฐรู้ซึ้งดี)

นับแต่นั้นมา ผลการดำเนินงานดีขึ้นเป็นกองเลยครับ NSSF มีสมาชิกมากขึ้น หน่วยงานในสังกัดได้มาตรฐาน ISO เพิ่มจาก 10 เป็น 80 แห่ง ระยะเวลาการจ่ายสิทธิประโยชน์ลดลงเกือบ 6 เท่า ลดต้นทุนได้เยอะ ปัญหาทุจริตก็แทบจะไม่เหลือ

อีกรางวัลหนึ่งตกไปอยู่ในมือของกองทุนความมั่นคงทางสังคมแห่งชาติ หรือ The National Social Security Fund (CNSS) ของโมร็อคโคครับ (ชื่อเหมือนกับของเคนยาเปี๊ยบแต่ตัวย่อต่างกัน) รางวัลนี้ได้มาจาก “การให้บริการผ่านช่องทางเว็บ DAMANCOM”

เว็บ DAMANCOM ช่วยให้สถานประกอบการสามารถแจ้งเงินเดือนรวมถึงการจ่ายเงินสมทบให้แก่ CNSS ผ่านระบบออนไลน์ได้อย่างสะดวก รวดเร็ว โปร่งใส ปลอดภัย และเชื่อถือได้ เป็นการลดระบบการทำงานด้วยกระดาษ หรือ paper-based system ลงได้มากทีเดียว

ดูท่าว่า DAMANCOM กำลังจะเป็นช่องทางยอดฮิตอีกด้วยเพราะมีประมาณครึ่งหนึ่งของสมาชิกกองทุนใช้ช่องทางนี้ ข้อร้องเรียนต่างๆ ที่เคยเป็นปัญหาก็หายไป

ที่สำคัญเขายังชูด้วยว่าเจ้า DAMANCOM นี่แหละ คือยากระตุ้นให้โมร็อคโคก้าวสู่การใช้ระบบการบริหารด้วยอิเล็กทรอนิกส์ หรือ e-administration ได้ตามต้องการ ISSA จึงต้องให้รางวัลแก่ CNSS ของโมร็อคโคไปพร้อม NSSF ของเคนยาเพราะกินกันไม่ลง

คิดไปแล้วผมว่าระบบประกันสังคมของไทยเราไม่แพ้เจ้า DAMANCOM แน่นอน อย่างนี้สงสัยเราต้องส่งประกวดบ้าง

ปี 2552 ทวีปเอเชีย มี 2 Good Practices เหมือนกัน และรางวัลนั้นได้แก่…

รางวัลแรกเป็นของ “โครงการความมั่นคงทางสังคม: สู่ความถ้วนหน้า” ของสำนักงานความมั่นคงทางสังคมแห่งจอร์แดน (Jordanian Social Security Corporation: JSSC) ครับ รางวัลนี้ JSSC ได้เพราะ 3 กลยุทธ์ ก็คือ

(1) ขยายความคุ้มครองไปสู่สถานประกอบการที่มีลูกจ้างน้อยกว่า 5 คน (อันนี้ของเราดีกว่า เพราะแค่สถานประกอบการมีลูกจ้างตั้งแต่ 1 คนขึ้นไป ก็เข้าระบบประกันสังคมแล้ว)

(2) ใช้ทูต JSSC ผ่านทางสถานทูตจอร์แดนและสำนักงานเคลื่อนที่เพื่อคุ้มครองชาวจอร์แดนที่ทำงานในต่างประเทศ ฟังดูไฮโซมากๆ ครับ ถึงขั้นมีทูตขององค์กรประจำอยู่ในต่างประเทศกันเลยทีเดียว

(3) เปลี่ยนนิยามของคำว่าผู้ประกันตนเสียใหม่ โดยให้มีความหมายครอบคลุมถึงนายจ้าง แม่บ้าน ผู้ประกอบอาชีพอิสระ แรงงานภาคเกษตร ชาวประมง และแรงงานนอกระบบ

กลยุทธ์ดังกล่าวแทงใจดำ ISSA เข้าอย่างจัง เพราะเห็นถึงความพยายามอย่างแท้จริงที่จะขยายความคุ้มครอง การให้ความสำคัญกับพลเมืองทั้งในและนอกประเทศ รวมทั้งการนำเทคโนโลยีสมัยใหม่มาให้บริการ จึงคว้ารางวัลไปตามระเบียบ

รางวัลชนะเลิศอีกรางวัลเป็นขององค์กรประกันสังคมแห่งซาอุดีอาระเบียที่ได้รางวัลจาก “การปรับปรุงกฎหมายการขยายความคุ้มครองด้านการประกันสำหรับกลุ่มความร่วมมืออาหรับ” (Gulf Cooperation)

คล้ายๆ กับของ JSSC บางส่วนครับ การปรับปรุงกฎหมายนี้มุ่งคุ้มครองพลเมืองที่ทำงานอยู่ในกลุ่มประเทศอ่าวอาหรับด้วยกัน อันประกอบด้วย คูเวต บาห์เรน ซาอุดีอาระเบีย กาตาร์ สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ และโอมาน ที่เรียกกันว่า Gulf Cooperation Council หรือ GCC

แต่ก่อนถ้าพลเมืองในรัฐสมาชิก GCC ไปทำงานต่างประเทศที่เป็นสมาชิก GCC เหมือนกัน คนเหล่านี้จะไม่ได้รับความคุ้มครองใดๆ เลยจากระบบประกันสังคม ตอนหลังจึงได้แก้กฎหมายในภูมิภาค โดยให้พลเมืองกลุ่มดังกล่าวมีสิทธิได้รับความคุ้มครองประกันสังคมด้วย

ถามว่าต้องไปสร้างสำนักงานใหม่หรือจ้างบุคลากรเพิ่มหรือไม่  คำตอบคือ เปล่าเลยครับ เพราะองค์กรด้านประกันสังคมในประเทศสมาชิกจะเป็นผู้ประสานงานให้แก่กันและกัน จึงไม่จำเป็นต้องไปตั้งสำนักงานใหม่และจ้างพนักงานเพิ่ม ประหยัดทรัพยากรได้มหาศาล

อันนึงเป็นการตามไปคุ้มครองพลเมืองของตนทุกที่ อีกอันก็เป็นการสร้างความร่วมมือระดับภูมิภาค รักพี่เสียดายน้องครับ  ISSA จึงจำเป็นต้องให้รางวัลชนะเลิศแก่ทั้งจอร์แดนและซาอุดีฯอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

ตอนนี้บ้านเรากำลังหาทางขยายความคุ้มครองประกันสังคมสู่แรงงานนอกระบบกันอยู่ ไว้ทำสำเร็จเมื่อไหร่คงไม่พ้นต้องเสนอเข้าชิงในสาขานี้แน่นอน

ว้า…ผมเขียนไม่จบเสียแล้วล่ะสิครับ เพราะยังเหลืออีก 2 ทวีป คือ ยุโรปและอเมริกา ไว้มาต่อกันในฉบับหน้า อ้อ เกือบลืมไป ขณะกำลังปั่นต้นฉบับนี้ ตอนที่ 6 ที่มีชิงรางวัลยังไม่ได้ออกวางแผง รบกวนท่านผู้อ่านรอฟังผลผู้โชคดีในฉบับหน้าก็แล้วกันนะครับ

หมายเหตุ: ตีพิมพ์ในวารสารประกันสังคม ปีที่ 16 ฉบับที่ 5 กันยายน – ตุลาคม 2553

 

  1. No comments yet.
  1. No trackbacks yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: